Kultura Orientu jest naprawdę wspaniała, niestety nasza wiedza na jej temat jest ciągle uboga. Polecamy Wam więc kilka książek, które nie tylko doskonale się czyta, ale też dzięki którym można poznać i zrozumieć zwyczaje, historię i religię krajów szeroko pojętego Orientu oraz odbyć fascynującą literacką podróż.
Tytuł: Złoty rydwan Autor: Salwa Bakr Przekład: Izabela Szybilska-Fiedorowicz Przedmowa: Marek M. Dziekan Stron: 262 Wydawca: Smak Słowa Rok wydania: 2009
Treść książki:
Siedząc w celi kobiecego więzienia, Aziza postanawia stworzyć złoty rydwan, który poniesie ją do nieba, gdzie spełnią się wszystkie jej marzenia. Pragnie zabrać ze sobą niektóre ze współtowarzyszek niedoli. Analizując losy swoich koleżanek z więziennych cel, rozważa, która z nich zasługuje na darmową przejażdżkę do raju. Jej bezlitośnie szczere komentarze dotyczące przyjaciółek i ich rozmaitych przestępstw – morderstw, kradzieży, handlu narkotykami – składają się na tom współczesnych baśni z tysiąca i jednej nocy.
Salwa Bakr przekazuje cyniczne i cierpkie spojrzenie na to, w jaki sposób kobiety o zupełnie różnym pochodzeniu – niektóre winne, inne niewinne – radzą sobie razem na jednym oddziale. Zarysowuje również obraz skomplikowanego życia najniższych warstw społecznych współczesnego Egiptu. Z opisów przestępstw popełnianych przez bohaterki wyłaniają się zarazem ich pragnienia i tęsknota za lepszym życiem oraz problemy związane z niemożnością realizacji tych marzeń w uczciwy sposób.
Wkrótce dostępna również w języku polskim.
Tytuł: Namiot Fatimy Autor: Miral at-Tahawi Przekład: Izabela Szybilska-Fiedorowicz Przedmowa: Marek M. Dziekan Stron: 160 Wydawca: Smak Słowa Rok wydania: 2009
Treść książki:
Fatima, najmłodsza córka wodza plemienia, mieszka wraz ze swoimi siostrami w przeznaczonej dla kobiet części wioski. Jej życie naznaczone jest tęsknotą za nieobecnym ojcem, smutkiem matki, okrucieństwem brutalnej babki i pragnieniem wolności, której dziewczyna poszukuje na wszelkie możliwe sposoby. To właśnie tytułowy namiot tradycji, mitów i własnej wyobraźni więzi Fatimę.
Autorka w niezwykle poetycki, często symboliczny sposób pokazuje życie beduińskich kobiet. „The Washington Post” napisał o Tahawy: „pierwsza pisarka, która przedstawia życie egipskich Beduinów, wychodząc poza stereotypy, ilustruje przemianę beduińskich kobiet oraz ich pragnienie wolności”.
Książka ukazała się dotychczas w siedmiu językach.
Wkrótce dostępna również po polsku!
Opowieści starego Kairu - Nadżib Mahfuz (przekł. Jolanta Kozłowska) Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy 1989/2006
Znakomita książka egipskiego noblisty przedstawiająca życie typowej arabskiej rodziny żyjącej w latach dwudziestych dwudziestego wieku. Niezwykła opowieść o rodzinnej miłości, kobiecym poświęceniu, męskich rozterkach i dziecięcych troskach, a wszystko okraszone bogato arabską kulturą, kuchnią, religią i wspaniałymi pejzażami kairskich ulic. Jest to pierwszy tom trylogii, jedyny dostępny w języku polskim. Ale jak się zasmakuje, można sięgnąć po angielskie tłumaczenia dwóch pozostałych części.
Zbiór współczesnych (czytaj: powojennych) opowiadań najwybitniejszych pisarzy arabskich z Egiptu, Syrii, Arabii Saudyjskiej, Tunezji, Libii, Algierii. Niezwykle poetyckie krótkie opowieści, przesycone gorącym arabskim klimatem, ciężkim od zapachu olejków i kadzideł, ale także przepełnionych smutkiem, tęsknotą, a niekiedy okrucieństwem. Kopalnia wiedzy o arabskiej kulturze i sposobie myślenia. Znakomite przekłady J. Daneckiego, K. Skarżyńskiej-Bocheńskiej, J. Kozłowskiej, B. Wrony, E. Michniewicz, E. Machut-Mendeckiej, D. Madeyskiej. Książka dostępna niestety tylko w antykwariatach, albo na allegro, ale warto na nią popolować.
Mapa miłości - Ahdaf Soueif (przekład: Jolanta Kozak) Wydawnictwo WAB, Warszawa 2006.
Wspaniała książka o ogromnej miłości młodej Angielki - Anny i Sharifa - bojownika o wolność Egiptu, którym mimo przeciwności religijno-kulturowo-politycznych udaje się stworzyć wspaniały, szczęśliwy związek pełen miłości i zrozumienia. Ich życie, jak i życie następujących po nich pokoleń kobiet i mężczyzn podlega oczywiście siłom nienawiści czasów, w których przyszło im żyć, ale zawarta w książce wiara we wzajemne zrozumienie i akceptację tych dwóch jakże odmiennych światów jest jednak dominująca. Wyśmienita lekcja historii i obyczajowości dawnego oraz współczesnego Egiptu.
Przejmująca opowieść o rodzeniu się terroryzmu w małej algierskiej wiosce. Fascynujący opis zmian obyczajowości i układów społecznych następujących w skutek wzrostu fanatyzmu, okrucieństwa i przemocy. Jest to również próba pokazania całkiem prozaicznych źródeł fanatyzmu i przemocy, jakimi są frustracja, bieda i zawiść. Yasmina Khadra to w rzeczywistości algierski oficer o nazwisku Mohammed Moulessehoul.
Samira i Samir - Siba Shakib (przekład: Barbara Tarnas) Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza SA, 2005.
Opowieść o losach afgańskiej kobiety, która spędza całe swe młodzieńcze życie w przebraniu chłopca, najpierw po to aby uratować siebie i honor swego ojca, następnie żeby ratować swą matkę, a w końcu, żeby ocalić swoje marzenia. Przejmująca, niezwykle poetycka historia nieustającej walki o własną tożsamość.
Nad Afganistanem Bóg już tylko płacze - Siba Shakib (przekład: Anna Kryczyńska) Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza SA, 2003.
Znowu opowieść o mocnej i pięknej afgańskiej kobiecie, która próbuje ocalić siebie i swoje dzieci przed niebezpieczeństwami wynikającymi z coraz trudniejszej sytuacji politycznej, religijnej i obyczajowej Afganistanu. Zagmatwany obraz targanego wojnami z coraz to nowymi wrogami kraju, gdzie trudno się połapać kto jest wrogiem, a kto przyjacielem.
Naszyjnik i bransolety - Jaja At-Tahir Abd Allah (przekład: Jolanta Kozłowska) Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Dialog, 1999.
Przejmująca opowieść o losach młodej Egipcjanki, żyjącej u podnóża wspaniałych świątyń Luksoru i Karnaku. Jej życie podlega całkowicie potędze ciążącego nad nią fatum, którym jest ogromne pragnienie miłości niemożliwej do spełnienia. Książeczka niezwykle wzruszająca, przepełniona smutkiem i tęsknotą.
Uliczki starego Tunisu - Hasan Nasr (przekład: Jolanta Kozłowska) Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Dialog, 2001.
Wzruszająca historia młodego Tunezyjczyka, który opuszcza swój dom nie mogąc znieść widoku znienawidzonego ojca. Jego życie naznaczone smutkiem i nieszczęściem jest jednocześnie nieustanną walką z własnymi ograniczeniami.
Pan Ibrahim i kwiaty Koranu - Eric-Emmanuel Schmidt (przekład: Barbara Grzegorzewska) Kraków: Wydawnictwo Znak.
Wspaniała przypowieść o przyjaźni żydowskiego chłopca i Pana Ibrahima, sufickiego mędrca zgłębiającego Koran w swoim małym paryskim sklepiku. Ich wspólna podróż do Turcji to symbol wyzwolenia i przebaczenia, a także tolerancji i miłości.
Kultura islamu. Słownik - Janusz Danecki Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1997
Bardzo dobrze wydany i przystępnie opracowany słownik kultury islamu. Słownikowa forma ułatwia poszukiwania i zachęca do dalszego studiowania.
Hamida z zaułka Midakk - Nadżib Mahfuz (przekład: Jolanta Kozłowska) Wydawnictwo "Książka i Wiedza", Warszawa, 1982
Pierwsza przełożona na inne języki powieść noblisty Nadżiba Mahfuza tocząca się tradycyjnie wśród wąskich uliczek starego Kairu. Przejmująca historia pięknej dziewczyny, która rozpaczliwie pragnęła innego, lepszego życia i która miała odwagę o nie walczyć. Książka naprawdę przejmująca, wspaniale pokazująca kairskie życie i obyczaje. Niestety niedostępna w księgarniach, do zdobycia jedynie w antykwariatach lub na allegro.
Przedział dla pań - Anita Nair (przekład: Hanna Pustuła) Świat Literacki, Izabelin 2004.
Świetna książka o bramińskiej kobiecie, która wyrusza w swoją pierwszą, wymarzoną podróż pociągiem. W sypialnym wagonie drugiej klasy spotyka kilka kobiet, z którymi rozmawia o ważnych życiowych decyzjach, a wysłuchując ich historii próbuje je wpleść we własny kobiecy los.
Czas - Piotr Ibrahim Kalwas Rosner i Wspólnicy, Warszawa 2005
Książka z podróży do małego afrykańskiego państewka Erytrei pisana przez polskiego muzułmanina Ibrahima Kalwasa. Wspaniała proza przesycona muzyką Coltraine i gorącym klimatem afrykańskiego lądu oraz licznymi niezwykle ciekawymi odniesieniami do historii i kultury arabskiej.
Pieśń Nadii - Soheir Khashoggi (przekład: Maria Straszewska-Hallab) Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2006.
Wzruszająca książka o zakazanej miłości między młodą Egipcjanką i Anglikiem osadzona w historycznych realiach początku XX wieku, kiedy siły brytyjskiego imperializmu i egipskiego patriotyzmu zmagały się ze sobą nieustannie. Pokazuje przeklęty los młodych kochanków, których miłość podlega presji religii, różnic kulturowych i różnic pokoleniowych. Jest to również książka o wielkiej odwadze i miłości kobiety, która do końca walczy o swoje szczęście.
Księga tysiąca i jednej nocy tom 1-10 (przełożył: zespół) Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1973.
Wieść niesie o królu szczęśliwy.... Tak zaczyna się każda opowieść Szeherezady, która wiedzie nas przez wspaniałe, prawdziwie orientalne, gorące, bogate krainy i przedstawia prawdziwych i mniej prawdziwych bohaterów, którzy kochają, walczą, giną, rodzą się, bawią, po prostu żyją w swoich wspaniałych, pełnych przepychu pałacach, albo małych glinianych domkach. Czyta się te książki jednym tchem, a każda opowieść kończy się tak samo, a właściwie nigdy się nie kończy?. Tu zaskoczył Szeherezadę poranek i przerwała dozwoloną jej opowieść. Ale oczywiście ciąg dalszy nastąpi.